Onderzoek van vastgoedmakelaarsnetwerk Century 21, uitgevoerd door iVOX bij 1.000 Belgen, toont dat één op drie door stress al veel meer dan gepland heeft uitgegeven aan een woningaankoop. In Brussel geldt dat zelfs voor bijna zeven op de tien bevraagden (69%). Dat aandeel ligt beduidend hoger dan in Vlaanderen (29%) en Wallonië (32%).
"Waar je woont en je financiële beslissing bepaalt mee het verdere verloop van je leven. Het is dus heel normaal dat stress of emotie opborrelt als je een nieuwe woning zoekt of een woning verkoopt", duidt Kevin Rentmeesters, network director bij CENTURY 21 Benelux. "Reden te meer voor ons om het fenomeen te laten onderzoeken en na te gaan welke rol het precies speelt."
Vlaming vreest het financiële, Waal het administratieve, Brusselaar de tijdsdruk en concurrentie
Waar die stress vandaan komt, zo blijkt uit het onderzoek, verschilt sterk per regio. In Vlaanderen is 'het financiële plaatje rondkrijgen' zoals de lening, overbruggingskrediet of de rentevoet de vaakst aangeduide stressfactor met 54%. Op de tweede plaats staat 'te weinig geschikt aanbod vinden binnen mijn budget of regio' (39%), gevolgd door 'administratieve rompslomp' zoals het compromis, de akte en het voorzien van allerhande attesten (36%). De respondenten konden meerdere stressfactoren aanduiden.In Wallonië is er minder één stressfactor die eruit springt: 30% duidt de 'administratieve rompslomp' aan, 28% het 'financiële plaatje rondkrijgen' en 26% 'een te beperkt aanbod binnen budget of regio'.
Brusselaars kampen met andere stressfactoren: de meerderheid noemt ook de financiën als grootste bezorgdheid (53%), maar op de tweede plaats staat iets wat elders veel minder speelt: 'de tijdsdruk om razendsnel te moeten beslissen na een bezichtiging' (42%). De 'grote concurrentie met andere kandidaten' vervolledigt de top drie (30,9%).
"Dat laatste verklaart meteen waarom Brusselaars het vaakst dieper in de buidel tasten dan gepland. Er is schaarste op de vastgoedmarkt en de huizenprijzen zijn hoog. Mensen voelen de hete adem van andere kopers in hun nek en moeten vaak snel, ongeïnformeerd en emotioneel beslissen", aldus Kevin Rentmeesters van CENTURY 21.
Daarom organiseert het vastgoednetwerk op zaterdag 10 oktober de Discovery Days. CENTURY 21 zet de deuren open van zo'n 200 panden met een bordje 'te koop' open voor het grote publiek. Dat geeft geïnteresseerden de kans om woningen stressvrij te bezoeken en zo rustig hun afweging te maken.
Onervaren kopers laten zich sneller meeslepen
Ook de leeftijd speelt een rol in het niveau van stress en emotie: van de jongere kopers (< 35 jaar) heeft 42% zich naar eigen zeggen zich al laten meeslepen door emotie en stress, waardoor ze te veel hebben geboden en achteraf spijt hadden. Bij 35- tot 54-jarigen is dat 37% en bij 55-plussers gaat het om 23%. Verstand (en kalmte) komt dus met de jaren."Wie voor het eerst de woningmarkt betreedt, heeft veel minder ervaring en vergelijkingspunten", legt Kevin Rentmeesters van CENTURY 21 uit. "Je laat je dan makkelijker meeslepen door subjectieve zaken en je gevoel, terwijl je bij de prijsbepaling van een woning vooral moet kijken naar objectieve parameters zoals ligging, EPC-label, technieken, afwerkingsgraad, perceelgrootte, bebouwd oppervlak, enzovoort. Wie ouder is, heeft meestal een meer nuchtere kijk en gewoonweg meer ervaring. En: durft misschien ook harder te onderhandelen."
Opvallend is ook het verschil tussen mannen en vrouwen. Vrouwen houden zich naar eigen zeggen beter staande: 3 op de 4 vrouwelijke kopers (74%) zegt nooit emotioneel te hebben overboden, tegenover iets meer dan de helft van de mannen (57%).
Ook wie verkoopt, laat stress meebepalen
Vastgoedstress beperkt zich niet tot kopers. Zo geeft 6 op de 10 Belgen (58%) die al een woning verkocht toe een lager bod te hebben aanvaard omdat stress of emotie meespeelde. Ook hier zijn er regionale verschillen: in Vlaanderen gaat het om 39%, in Wallonië om 68% en in Brussel zelfs 85%."Opvallend is dat Brusselaars zowel te hoog bieden om zéker die woning te kunnen bemachtigen door schaarste, maar eveneens te lage biedprijzen goedkeuren. Dit is een typische uiting van een oververhitte vastgoedmarkt. De prijzen stijgen dusdanig snel en mensen weten het na een tijdje niet meer. Ze horen over ongelooflijke meerwaarden bij de verkoop van woningen en vrezen dat ze te goedkoop hebben verkocht", gaat Kevin Rentmeesters verder.
Jongere verkopers (< 34 jaar) gaven naar eigen zeggen het vaakst toe aan een te laag bod: maar liefst 82%, tegenover 45% bij 35- tot 54-jarigen en 39% bij 55-plussers. Ook hier speelt onervarenheid ongetwijfeld mee.
Zij die slechtste keuzes maken, hebben het minste advies nodig
Opvallend is wel: het zijn dus jongeren en Brusselaars die zich het vaakst laten meeslepen door stress zowel bij de aankoop als verkoop van een woning, maar tegelijk geven zij het minst aan hulp nodig te hebben bij het correct inschatten van de prijs of het beoordelen van de technische staat van een woning.Bij het zoeken naar een woning zegt amper 32% van de jongeren hulp nodig te hebben bij het beoordelen van de technische staat van een woning en 38% bij het correct inschatten van de vraagprijs. Bij 35- tot 54-jarigen is dat 44% en 38%, bij 55-plussers is dat 43% en 46%.
Bij de verkoop van hun woning geeft 47% van de jongeren aan hulp nodig te hebben bij het correct inschatten van de waarde, tegenover 62% bij 35 tot 54-jarigen en 65% bij 55-plussers.
Hetzelfde patroon zien we bij Walen en Brusselaars: 68% van de Walen en zelfs 85% van de Brusselaars aanvaardde ooit een te laag bod bij verkoop door stress, tegenover 39% bij Vlamingen. Toch geeft slechts 54% van de Walen en 46% van de Brusselaars aan nood te hebben aan financieel advies over de waarde van hun woning, tegenover 65% bij Vlamingen.
"Dat is vaak hét probleem. Mensen die nooit bezig zijn met vastgoed begeven zich plots op de vastgoedmarkt zonder zich grondig te informeren of zich te laten bijstaan. Ze wanen zich dus plots vastgoedexpert, maar riskeren een slechte deal te sluiten en de bal voor tienduizenden euro's mis te slaan", aldus Kevin Rentmeesters van CENTURY 21.
"Wie ervaring heeft met vastgoed, weet dat een vastgoedtransactie geen eenvoudige oefening is en je met heel veel zaken rekening moet houden. Het zit 'm vaak in de details. Makelaars zijn hier elke dag mee bezig en kennen de valkuilen en opportuniteiten. Dat maakt een wezenlijk verschil bij de verkoop van een woning. Ja: een makelaar inschakelen kost je een commissie. Maar een goed makelaar doet je die investering zeker meer dan terugverdienen", besluit Rentmeesters.
