Volgens Embuild Vlaanderen komen niet alleen gezinnen, maar ook bedrijven steeds vaker in de knel door een gebrek aan voorspelbaarheid. Veranderende spelregels en afbouw van steunmaatregelen zorgen ervoor dat renovatieplannen worden uitgesteld of geschrapt. De sector waarschuwt dat zonder een stabiel renovatiebeleid, met focus op energieprestaties en betaalbare energiekosten, de renovatiemarkt verder dreigt stil te vallen.
Burgers en bedrijven hebben nood aan een stabiel kader om investeringen te plannen. Als de spelregels met regelmaat van de klok veranderen en de steun wordt afgebouwd, stellen mensen hun renovatieplannen uit of haken ze af. Er is een standvastig en duidelijk renovatiebeleid nodig met als devies label omhoog, factuur omlaag", zegt Caroline Deiteren van Embuild Vlaanderen.
"Gezinnen maken hun woning warmtepompklaar, maar de installatie is niet rendabel door te hoge elektriciteitsprijzen. Daaraan moet eindelijk iets gedaan worden", voegt zij eraan toe.
Aantal renovatievergunningen zakt dieper weg
In het derde kwartaal van 2025 werden 4.334 grondige renovaties vergund. Dat is het minste in vijf jaar. In 2021 ging het voor dezelfde periode nog om 5.654*. In totaal werden er dat jaar maar liefst 21.794 renovaties vergund. De energiecrisis zette heel wat huishoudens aan tot renoveren. Tegen 2024 was dat aantal weggezakt naar 17.694**. Voor 2025 staat de teller voorlopig (zonder het vierde kwartaal) op 12.819, maar doorgaans is het vierde kwartaal het slechtste***. De vooruitzichten voor 2025 zien er bijgevolg niet rooskleurig uit.| Jaar | * Aantal vergunde renovaties (3de kwartaal) |
|---|---|
| 2021 | 5.654 |
| 2022 | 4.776 |
| 2023 | 4.406 |
| 2024 | 4.661 |
| 2025 | 4.334 |
| Jaar | ** Aantal vergunde renovaties |
|---|---|
| 2021 | 21.794 |
| 2022 | 18.718 |
| 2023 | 17.859 |
| 2024 | 17.694 |
| 2025 | 12.819 (tot derde kwartaal) |
| Jaar | *** Aantal vergunde renovaties (vierde kwartaal) |
|---|---|
| 2021 | 4.498 |
| 2022 | 4.054 |
| 2023 | 4.330 |
| 2024 | 4.051 |
| 2025 | nog niet bekend |
Keer het tij met voldoende terugverdieneffecten
"Een renovatie mag geen kost zijn, maar dient een investering te zijn die zich op termijn terugverdient. Niet alleen verhoogt de waarde van je woning, maar je energiefactuur dient naar behoren te dalen. Daar knelt het schoentje voor degene die hun woning grondig verbouwen en warmtepompklaar maken. Vandaag houden zij vast aan een gasketel omdat een warmtepomp niet rendabel is. Dat moet veranderen. Embuild Vlaanderen dringt erop aan dat de geplande taxshift die elektriciteit goedkoper maakt, dit jaar wordt doorgevoerd", aldus Caroline Deiteren.
Al geruime tijd schommelt in Vlaanderen het aantal energierenovaties jaarlijks rond de 1% van het woningenbestand, terwijl dat 3% moet zijn. De drempel is niet alleen technisch of administratief, maar vooral financieel-psychologisch: gezinnen zien vooral de kost vóór ze de baten na renovatie ervaren. We moeten deze drempel overwinnen met oplossingen die werken. Want renoveren gaat niet enkel om de klimaatdoelstelling, maar vooral om een lagere energiefactuur en om energieonafhankelijk zijn in tijden van crisis. Om een renovatiesprong te maken, vraagt de bouwfederatie 5 concrete maatregelen:
- Maak duidelijk wat er bij woningen met een slecht energielabel verplicht geïnvesteerd moet worden om het huis naar een groener label te renoveren. Zodat potentiële kopers de echte prijs van het huis kennen: de aankoopprijs en de renovatiekosten. Vandaag vind je prijsindicaties in het EPC. Maar niet alleen dienen die indicaties een grondige update te krijgen, ook dienen de renovatiekosten om minimaal label D te bereiken in de verkoopadvertentie naast de aankoopprijs te staan.
- Vlamingen begeleiden met het opstellen van een renovatieplan en hen helpen om de juiste aannemers te vinden. Zowel energiehuizen als experts uit de private sectoren kunnen gedegen verbouwbegeleiding bieden. Dat zal meer mensen overtuigen om de stap te zetten.
- Meer grootschalige renovatieprojecten, waaraan Vlamingen kunnen deelnemen. Wanneer in een wijk meerdere gelijkaardige renovatiewerken worden gebundeld, gaat dit gepaard met een prijsvoordeel voor de klant en een efficiëntieverhoging voor de aannemers.
- Beschikbare tools zoals MijnVerbouwpremie en MijnVerbouwlening zijn vooral bestemd voor de renovatierealiteit van woningen. Zorg ervoor dat die ook geschikt zijn voor appartementsgebouwen (in mede-eigendom).
- Last but not least, een shift waardoor elektriciteit goedkoper wordt en je zo de investering van een warmtepomp sneller terugverdient. Vandaag maken mensen hun huis warmtepompklaar maar vaak installeren zij nog een gasketel omdat dit financieel interessanter is. Dat dient te veranderen.
