NACEBO trekt aan de alarmbel

Het ziet er naar uit dat een half miljoen Belgische gezinnen vanaf 1 januari opnieuw 21% btw zullen moeten betalen voor werken aan hun woningen. Want de Europese ministers van financiën kunnen geen akkoord bereiken over de lijst met activiteiten die in aanmerking komen voor een verlaagd btw-tarief (de zogenaamde bijlage H). Het Belgische experiment inzake het verlaagd btw-tarief (6% i.p.v. 21%) voor renovatie- en verbouwingswerken aan woningen van 5 tot 15 jaar oud loopt eind dit jaar af. En Europa geeft haar fiat (nog) niet om hierop een vervolg te voorzien. Uit een enquête die NACEBO, de bij Unizo aangesloten KMO-bouwfederatie, afnam bij 704 Vlaamse bouwbedrijven blijkt dat klanten, als gevolg hiervan, hun werken zullen uitstellen of aan zwartwerkers doorspelen. Waardoor de bouwbedrijven minder werk gaan hebben. Hierdoor staan 7.000 jobs op de tocht. NACEBO vraagt de Belgische regering en minister van financiën Reynders, die zelf een van de voorvechters is van het verderzetten van de btw-verlaging, alles in het werk te stellen om woningbouwactiviteiten op te nemen in de bijlage H. Een stopzetting van de bestaande btw-verlaging voor renovatiewerken aan woningen tussen 5 en 15 jaar oud, zou een zware klap toebrengen aan de Belgische economie.

De Europese ministers van financiën kunnen maar geen akkoord bereiken over de lijst met activiteiten die in aanmerking komen voor een verlaagd btw-tarief (de zogenaamde bijlage H). Elke lidstaat kan uit deze lijst die activiteiten kiezen waarvoor ze effectief een btw-verlaging doorvoert. De meeste lidstaten willen woningbouwactiviteiten (bouw en renovatie) op deze lijst zetten. Over de andere activiteiten is er nog veel onenigheid. Sommige lidstaten kampen met serieuze budgettaire problemen. Ze kunnen zich geen btw-verlaging veroorloven, en gunnen dit dan meteen ook niet aan hun collega-lidstaten die dergelijke verlaging wel zien zitten of zelfs broodnodig achten. Onder andere België dreigt nu het slachtoffer te worden van dit politiek getouwtrek. NACEBO vraagt de Belgische regering en in het bijzonder minister van financiën, Didier Reynders, om al het mogelijke te doen en de andere lidstaten te overtuigen om alvast de woningbouwactiviteiten op te nemen in de bijlage H. Dit is ook noodzakelijk om in België het verlaagd btw-tarief van 6% te kunnen behouden voor renovatiewerken aan woningen die tussen 5 en 15 jaar oud zijn. Het gaat hier om niet minder dan 500.000 woningen. Uit een enquête die NACEBO afnam bij 704 Vlaamse bouwbedrijven blijkt dat deze gezinnen zich daarvan nog helemaal niet bewust zijn. Slechts bij 8% van de klanten is het al doorgedrongen dat ze binnenkort opnieuw 21% btw zullen moeten betalen. De bouwbedrijven van hun kant zijn beter op de hoogte. 53% van hen heeft zijn (potentiële) klanten al verwittigd. De gevolgen van het afschaffen van het verlaagd btw-tarief op werken aan woningen van minder dan 15 jaar oud zijn verstrekkend. Klanten die al een opdracht hebben gegeven voor volgend jaar, zeggen deze prompt af. Afhankelijk van de ouderdom van de woning stellen ze de werken uit tot wanneer de woning 15 jaar oud is, of doen ze beroep op zwartwerkers. Uit de NACEBO-enquête blijkt dat 73% van de ondervraagde bouwbedrijven in de voorbije drie jaar een duidelijke verschuiving van het zwarte naar het witte circuit hebben gevoeld dankzij het verlaagd btw-tarief. Het is zelfs zo dat de helft van de Vlaamse bouwbedrijven meer dan een vierde van zijn opdrachten dankt aan het verlaagd btw-tarief. Of de klanten hun werken nu uit- of afstellen, het resultaat is hetzelfde. De bouwbedrijven hebben minder werk. En minder werk in een arbeidsintensieve sector als de bouw staat onmiddellijk gelijk met minder jobs. De NACEBO-enquête wijst uit dat 20% van de Vlaamse bouwbedrijven een of meerdere van hun werknemers zal moeten ontslaan. Op de steekproef van 704 bedrijven gaan 224 jobs verloren. Geëxtrapoleerd naar de hele Belgische bouwsector betekent dat dat niet minder dan 7.000 jobs op de tocht staan. NACEBO vraagt minister van financiën Reynders, die zelf sterk voorstander is van het verderzetten van de btw-verlaging voor werken aan woningen van minder dan 15 jaar oud, om de nodige druk te blijven uitoefenen op zijn Europese collega’s om de bijlage H aan te passen. Een toename van het zwartwerk en een daling van de werkgelegenheid in de bouwsector kan de Belgische economie echt wel missen.