De Letse startup Deep Space Energy heeft bijna 1 miljoen euro opgehaald om een nieuwe vorm van energieopwekking te ontwikkelen voor satellieten en toekomstige maanmissies. Het bedrijf sloot een pre-seed investeringsronde van 350.000 euro, aangevuld met 580.000 euro aan publieke steun van onder meer de Europese ruimtevaartorganisatie ESA, NAVO DIANA en de Letse overheid.
Met dat kapitaal werkt Deep Space Energy aan een compacte energiebron die elektriciteit opwekt via radio-isotopen, materialen afkomstig uit nucleair afval die warmte produceren door natuurlijke afbraak. Die warmte wordt vervolgens omgezet in stroom.
Volgens oprichter en CEO Mihails Ščepanskis gebruikt hun systeem vijf keer minder radio-isotoopmateriaal dan de klassieke thermo-elektrische generatoren die vandaag in de ruimte worden ingezet.
Betrouwbare energie voor strategische satellieten
De technologie werd al succesvol getest in het labo en richt zich in eerste instantie op satellieten die cruciaal zijn voor defensie en communicatie.De generator fungeert als extra energiebron naast zonnepanelen en maakt satellieten minder kwetsbaar voor storingen of aanvallen waarbij zonne-energie uitvalt.
Het systeem is bedoeld voor satellieten in:
- Medium Earth Orbit (MEO)
- Geostationary Orbit (GEO)
- Highly Elliptical Orbit (HEO)
Dat zijn banen die essentieel zijn voor moderne observatie- en waarschuwingssystemen.
Belang van onafhankelijke Europese ruimte-infrastructuur
Volgens Ščepanskis heeft de oorlog in Oekraïne duidelijk gemaakt hoe cruciaal satellietinformatie is voor defensie. Toen de Verenigde Staten tijdelijk stopten met het delen van satellietdata, verloor Oekraïne terrein, wat volgens hem de afhankelijkheid van Europa blootlegt.De technologie van Deep Space Energy moet Europa helpen om eigen, veerkrachtige satellieten te bouwen die minder afhankelijk zijn van buitenlandse energievoorziening.
Energievoorziening voor toekomstige maanmissies
Op langere termijn richt het bedrijf zich op de economie rond maanverkenning. De energiebron moet gebruikt worden in programma's zoals Artemis, Argonaut, maanrovers en het internationale Moon Village-project.Op de maan zijn nachten extreem lang — ongeveer 354 uur — en dalen temperaturen tot onder -150 graden Celsius. In die omstandigheden zijn zonnepanelen onvoldoende betrouwbaar.
Deep Space Energy berekende dat slechts 2 kilogram Americium-241 nodig is om 50 watt stroom te leveren voor een maanvoertuig, terwijl klassieke systemen ongeveer 10 kilogram vereisen voor dezelfde output.
Dat betekent:
- lichtere missies
- lagere lanceringskosten
- langere operationele levensduur van rovers
Volgens huidige productieschattingen kan deze efficiëntie maanmissies jaren versnellen en de schaal ervan aanzienlijk vergroten.
Enorme kostenbesparing bij ruimteverkenning
Het transport van materiaal naar de maan kost vandaag tot een miljoen euro per kilogram. Door voertuigen meerdere dag-nachtcycli tot zelfs jaren operationeel te houden, kan de technologie honderden miljoenen euro's besparen per missie.Investeerders zien doorbraak in ruimte-energie
Hoofdinvesteerder Outlast Fund ziet Deep Space Energy als een belangrijke schakel in de volgende fase van ruimte-industrie.Volgens partner Egita Poļanska komen nieuwe materialen, slimme energiesystemen en commerciële toepassingen eindelijk samen. Europa heeft volgens haar eigen bedrijven nodig die deze basisinfrastructuur ontwikkelen.
Ook investeerder Linas Sargautis, medeoprichter van NanoAvionics, trad toe als adviseur en benadrukt dat dit soort projecten de Baltische regio op de kaart zet als innovatieve ruimtehub.
Hij ziet Deep Space Energy als een fundament voor toekomstige diepe ruimte- en maanmissies, met tegelijk een belangrijke rol voor Europese defensiecapaciteit.
