Sinds 2022 gingen al 6.381 Vlaamse bouwbedrijven overkop. Bouwunie wijst erop dat een deel daarvan te verklaren is door het hoge aantal starters in de bouw tijdens en vlak na de coronaperiode, die doorgaans minder bestand zijn tegen opeenvolgende crisissen zoals de sector die de voorbije jaren te verwerken kreeg.
Maar, zo benadrukt Bouwunie, "het zijn niet langer vooral starters de boeken moeten dicht doen. Ook bij meer een meer gevestigde bedrijven staat het water aan de lippen". Sinds de coronacrisis en de oorlog in Oekraïne kreeg de sector te kampen met achtereenvolgens sterk stijgende materiaalprijzen, een energiecrisis en hoge looninflaties.
"Stijgende kosten die bouwbedrijven niet altijd willen of kunnen doorrekenen aan de klant. Langs de andere kant wordt diezelfde klant geconfronteerd met onzekerheid, hogere kosten en een dalende betaalbaarheid, waardoor zij projecten vaker in de koelkast stoppen of zelfs afhaken", aldus Bouwunie. Gevolg: minder gevulde orderboekjes voor de bedrijven en kleinere winstmarges. De recente prijsstijgingen van diverse bouwmaterialen door onder meer de crisis in het Midden-Oosten doet hier natuurlijk nog een schepje bovenop.
Om de bouwsector opnieuw aan te zwengelen en een eigen woning voor consumenten betaalbaar te houden, pleit Bouwunie voor een verlaagd btw-tarief op nieuwbouwwoningen.
Uit een recente bevraging van Bouwunie blijkt dat bij slechts 15% van de bouwbedrijven de orderboekjes voor meer dan een half jaar gevuld zijn. Dat is geen goed nieuws. Bovendien blijkt dat 8 op 10 bouwbedrijven impact ondervinden door de recente prijsstijgingen van verschillende bouwmaterialen zoals isolatie, EPDM, PVC en andere aardolie gerelateerde producten. De gestegen kosten knabbelen aan de winstmarges en ze vrezen dat klanten nog meer zullen afhaken als die prijzen blijven stijgen.
Btw-verlaging op nieuwbouw en ondersteunende maatregelen
Om de bouwsector aan te zwengelen en nieuwbouw betaalbaarder te maken voor de consument, pleit Bouwunie in de eerste plaats voor een btw-verlaging voor de bouw en aankoop van de enige en eigen woning. Maar ook voor de bouw van woningen die minstens vijftien jaar worden verhuurd aan een natuurlijke persoon.Volgens de bouworganisatie zijn ook nog andere maatregelen noodzakelijk. Zoals onbenutte gronden activeren, leegstand aanpakken en meer rechtszekerheid rond verdichting en herontwikkeling. Om consumenten te helpen, is gerichte ondersteuning nodig. Bijvoorbeeld via premies, goedkope leningen en begeleiding.
Om mensen te motiveren om duurzamer te renoveren (en ook de renovatiesector meer werk te geven) pleit Bouwunie voor een optimalisering van de renovatieplicht. Dit houdt concreet in dat je na aankoop van een woning 10 tot 15 jaar de tijd moet krijgen (i.p.v. maar 6 jaar) om te renoveren naar het label B of A (i.p.v. het label D dat onvoldoende is om bv. een warmtepomp te kunnen installeren). Een langere periode creëert meer financiële ademruimte. De bouworganisatie koppelt de langere termijn ook aan een individueel renovatiemasterplan, waarbij je moet aantonen hoe en wanneer je bepaalde renovaties zal doen.
