Bouwbarometer voor het eerst sinds 2022 positief

Voor het eerst sinds 2022 kijkt de Vlaamse bouwsector weer voorzichtig positiever naar de toekomst. De Bouwbarometer van Bouwunie, de driemaandelijkse conjunctuurindicator voor Vlaamse zelfstandigen en kmo's, stijgt naar 100,1 punten. Daarmee groeit het vertrouwen bij bouwbedrijven, al blijft vooral de nieuwbouwsector kwetsbaar. "Voor het eerst sinds 2022 kleurt onze Bouwbarometer positief. We klokken af op 100,1 punten. Met andere woorden, onze bouwbedrijven staan sinds lang opnieuw positief tegenover de toekomst", zegt Twain De Hondt, directeur studiedienst bij Bouwunie.

Een score boven 100 betekent dat de conjunctuur positief evolueert, terwijl een waarde onder 100 op een negatieve ontwikkeling wijst. De sector kreeg de voorbije jaren verschillende zware schokken te verwerken. "Sinds de coronacrisis en de oorlog in Oekraïne kreeg de sector te kampen met achtereenvolgens sterk stijgende materiaalprijzen, een energiecrisis, hoge looninflaties en geopolitieke crisissen zoals in het Midden-Oosten. Telkens met klappen voor de bouwsector, vooral voor de nieuwbouwsector. Het hoge aantal faillissementen zijn daar een weerspiegeling van", aldus De Hondt. Maar nu is er dus optimisme in de sector. Vooral de activiteit, de werkvoorraad en de winstgevendheid verbeteren. Al nuanceert Bouwunie meteen. "We spreken liever van een voorzichtig optimisme. De situatie blijft broos. Er is niet veel nodig om het tij te doen keren."

Zo maken ondernemers zich zorgen over de investeringsbereidheid van gezinnen en bedrijven en over de algemene economische vooruitzichten. Ook de investeringscapaciteit blijft een belangrijk aandachtspunt. Meer dan een derde van de bedrijven (35%) verwacht onvoldoende ruimte te hebben voor nieuwe investeringen, tegenover slechts 30% die voldoende investeringscapaciteit ziet. Dat verklaart waarom het vertrouwen in een duurzaam herstel voorlopig beperkt blijft.

"De komende kwartalen zullen moeten uitwijzen of de verbetering duurzaam is of eerder een tijdelijke opstoot", aldus De Hondt. Volgens de bouworganisatie is het momentum nu echt wel daar om de bouwsector een extra boost te geven, om dat herstel nog te bewerkstelligen. Zo kan een btw-verlaging op nieuwbouw naar 12% de nieuwbouwsector verder aanzwengelen.

De btw-verlaging moet er komen voor de bouw en aankoop van de enige en eigen woning. Maar ook voor de bouw van woningen die minstens vijftien jaar worden verhuurd aan een natuurlijke persoon.

Werkvoorraad

De vraag naar bouw- en verbouwprojecten is licht verbeterd tegenover het eerste kwartaal. De helft van de bouwondernemers (52%) is tevreden over de vraag naar zijn diensten, terwijl één op vijf ontevreden is. Ook de werkvoorraad evolueert gunstig. Nog 37% van de aannemers heeft minder dan drie maanden werk in portefeuille, tegenover 41% in het vorige kwartaal. Tegelijk beschikt vandaag 20% van de ondernemingen over meer dan zes maanden werkvoorraad, tegenover 15% in het eerste kwartaal. Daarmee keert de sector terug naar het niveau van midden vorig jaar.

Winstgevendheid

De rentabiliteit laat voor het eerst sinds geruime tijd een duidelijke verbetering zien. 42% van de bouwondernemingen is tevreden over de winstgevendheid van zijn bedrijf, terwijl 24% ontevreden is. Dat betekent een duidelijke verbetering ten opzichte van het eerste kwartaal, toen nog een derde van de ondernemers ontevreden was over de rentabiliteit. Ook de prijszetting ondersteunt dat beeld. Bijna twee derde van de bedrijven (63%) geeft aan vandaag met winstgevende prijzen te werken. Een derde draait break-even en slechts 4% werkt verlieslatend. De impact van het conflict in het Midden-Oosten blijft voor de meeste ondernemingen beperkt. Hoewel 79% aangeeft een licht negatieve impact te ondervinden door hogere energie- en transportkosten, vertaalt zich dat voorlopig niet in een sterke verslechtering van de rendabiliteit.