Belsolar doet dringende oproep voor meer investeringen in zonthermie

Belsolar, de federatie van Belgische leveranciers van thermische zonne-energiesystemen, heeft een memorandum naar de beleidsmakers gestuurd waarin ze pleiten voor blijvende investeringen in zonthermie. In dit document worden tien belangrijke punten, de zogenoemde "zonnepunten", gepresenteerd die aantonen hoe zonthermie een essentiële rol kan spelen in zowel de energietransitie als het verduurzamen van de warmtevraag in België.

1. Verduurzaam de warmtevraag met zonthermie

De warmtevraag in gezinnen, zowel voor ruimteverwarming als sanitair-waterverwarming, bedraagt 80% van het totale energieverbruik. Het verduurzamen van deze warmtevraag is van absolute prioriteit. Zonthermie speelt hierin een sleutelrol. Een zonneboiler kan de energievraag voor sanitair warm water met ongeveer 60% verminderen, terwijl een zonneboiler-combisysteem, dat naast sanitair warm water ook ruimteverwarming levert, tot 25% op de totale warmtevraag kan besparen.

2. Geef prioriteit aan zonthermie in de energetische transitie

In de energietransitie vormt zonthermie het 'laaghangende fruit'. Hoewel veel te vaak over het hoofd gezien, is het een van de meest haalbare en kosteneffectieve oplossingen, veel gemakkelijker te implementeren dan elektrificatie. Zonthermie maakt gebruik van lokaal opgewekte energie en biedt de mogelijkheid tot lokale opslag, allemaal vanuit een onuitputtelijke en gratis energiebron. Het belast het elektriciteitsnet niet en vereist geen ingrijpende aanpassingen aan bestaande openbare infrastructuur. Bovendien is het eenvoudig te integreren in bestaande warmtenetten op grotere schaal.

3. Ontlast het elektriciteitsnet met zonthermie en warmtepompen

In combinatie met warmtepompen levert zonthermie een dubbele winst: het ontlast het elektriciteitsnet, omdat warmtepompen in de zomer bijna niet hoeven te draaien. Bovendien verhoogt deze combinatie het rendement en verlengt het de levensduur van de installatie. Doordat warmtepompen hun hoogste COP bereiken bij lagere afgiftetemperaturen, sluit zonthermie perfect aan door in de zomer bijna 100% van de benodigde hoge temperaturen voor sanitair warm water op te wekken.

4. Vraag erkenning voor zonthermie in de EPB-berekening

De huidige EPB-berekening onderwaardeert zonthermische systemen sterk. Hierdoor wordt slechts in 1% van de nieuwbouwwoningen een zonneboiler geïnstalleerd, wat zeer betreurenswaardig is gezien het potentieel om gedurende 4 tot 6 maanden per jaar CO2-neutraal en zelfvoorzienend te zijn op het gebied van warmtevraag.

5. Zet zonthermie op de agenda van het NEKP

In het Belgische NEKP (Nationaal Energie- en Klimaatplan) 2023 krijgt zonthermie nauwelijks aandacht, terwijl het een cruciale rol kan spelen in de overstap naar hernieuwbare energie. De ambitie moet hier veel hoger liggen, gezien het potentieel om ons grotendeels onafhankelijk te maken van import van materialen en energie uit andere landen zoals Rusland, China en het Midden-Oosten.

6. Stop de ongelijkheid in btw-beleid voor zonneboilers!

Het schrappen van de 6% btw-regel voor zonneboilers bij woningen jonger dan 10 jaar vormt een grote belemmering. Dit creëert een ongelijkheid in het beslissingsproces, aangezien zonthermie, fotovoltaïsche zonne-energie ("zonnepanelen") en warmtepompen zo over dezelfde kam worden geschoren. Bijna alle (95%) recent gebouwde woningen zijn al voorzien van een PV-installatie. Als er in nieuwbouwwoningen gedacht wordt aan verdere verduurzaming, wordt er nu gekeken naar warmtepompen of zonneboilers. Door het schrappen van de 6% btw op zonneboilers, terwijl deze regel voor warmtepompen behouden blijft, ontstaat er een ongelijkheid in het beslissingsproces.

7. Kies voor lokale werkgelegenheid en kwaliteit met zonthermie

Zonthermie is voor 90% een Europees product en draagt bij aan de lokale tewerkstelling. In België zijn er reeds meer dan 1400 ResCert-gecertificeerde installateurs voor zonneboilers en de ondersteuning van fabrikanten is van hoog niveau.

8. Volg Europese richtlijnen en omarm alle vormen van zonne-energie

Bij de implementatie van het door Europa opgelegde Solar Mandate (EPBD art. 9a – Solar Energy in Buildings) is het van cruciaal belang dat alle vormen van zonne-energie worden erkend en gestimuleerd. Deze omvatten fotovoltaïsche zonne-energie (PV), thermische zonne-energie en PVT-zonne-energie (= Photovoltaic Thermal Hybrid die zowel fotovoltaïsche als thermische technologieën combineert). Het is van essentieel belang dat alle vormen van zonne-energie gelijke kansen krijgen in de regelgeving, zoals ook door Europa beschreven: "Door ondersteunende beleidsmaatregelen en regelgeving die een gelijk speelveld bieden voor alle zonne-technologieën en geen voorkeur geven aan de ene boven de andere, kunnen nationale en lokale autoriteiten de meest efficiënte oplossing stimuleren voor elke situatie."

9. Verminder CO2 en kies voor milieuvriendelijke zonthermie

Zonthermie biedt een effectieve oplossing voor CO2-reductie en is een van de meest milieuvriendelijke hernieuwbare technologieën in zijn volledige levenscyclus. De grondstoffen zijn ruimschoots lokaal beschikbaar en bijna volledig recycleerbaar.

10. Stimuleer investeringen in zonneboilers met premies

Het voortzetten van het premiesysteem is cruciaal. Hoewel zonneboilers aanzienlijk milieuvriendelijker zijn en een hoger rendement per vierkante meter bieden dan andere hernieuwbare energiebronnen, brengen ze ook hogere initiële kosten met zich mee voor de gebruiker. Zonder overheidssteun zullen consumenten eerder neigen naar hernieuwbare energiebronnen met een snellere terugverdientijd, maar een lagere milieu-efficiëntie.