Sterk verharde bedrijfsterreinen bieden kansen om klimaatbestendigheid en biodiversiteit te versterken, zonder de dagelijkse bedrijfswerking te verstoren. Het project Duurzame bedrijfsterreinen werkte daarvoor een praktijkgerichte aanpak uit. De kennis uit een pilootproject bij bouwonderneming Vandebos in Alken wordt nu gebruikt om kmo's in heel Vlaanderen te informeren en te begeleiden.
Gebouwen, parkeerplaatsen, wegenis en andere verhardingen nemen op veel bedrijfsterreinen het grootste deel van de ruimte in. Ondertussen krijgen ondernemingen te maken met hitte, droogte, wateroverlast en biodiversiteitsverlies. Juist die terreinen kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan het aanpakken van deze uitdagingen.
Het subsidieproject Zachtgroen Limburg, met steun van het Departement Omgeving van de Vlaamse overheid, onderzocht hoe dat in de praktijk kan. VIBE, UR architects, Palindroom, Vandebos en Talea bundelden daarvoor hun expertise.
Bouwonderneming Vandebos fungeerde als pilootproject. Op het terrein werd onderzocht waar ontharding mogelijk is, hoe regenwater beter kan infiltreren en waar extra ruimte voor bomen, groen en biodiversiteit kan ontstaan. Daarbij geldt één belangrijke randvoorwaarde: het bedrijf moet goed kunnen blijven functioneren.
De aanpak gaat dan ook veel verder dan enkele bomen planten of een bloemenweide aanleggen. Bodem, water, biodiversiteit, circulariteit, gedeeld ruimtegebruik én bedrijfsactiviteiten worden als één geheel bekeken. Ook medewerkers en externe betrokkenen zoals gemeente, school en buurt worden via co-creatie bij het proces betrokken.
Een van de concrete realisaties bij Vandebos is een deeltuin met onder meer een wadi en wilgentunnel. De ruimte is niet alleen bedoeld voor het bedrijf en zijn medewerkers, maar krijgt ook een functie voor de nabijgelegen school en buurt.
De lessen uit het pilootproject worden nu vertaald naar een bredere aanpak voor bedrijven in heel Vlaanderen. Kmo's kunnen daarbij begeleiding krijgen voor het volledige traject: van terreinonderzoek en het bepalen van ambities over participatie en ontwerp tot uitvoering, werfopvolging en beheer.
Zo hoeven ondernemers niet zelf specialist te worden in ontharding, waterbeheer of biodiversiteit, of afzonderlijk op zoek te gaan naar alle benodigde expertise.
Tegelijk wordt de opgedane kennis ontsloten via de website duurzamebedrijfsterreinen.be. Het platform bundelt informatie, inspiratie en praktische handvatten. Er komen ook opleidingen en infosessies in samenwerking met onder meer VOKA, UNIZO, Embuild en PXL.
De ambitie is om bedrijven anders naar hun buitenruimte te laten kijken. Een bedrijfsterrein is niet alleen functionele ruimte voor gebouwen, parkeren, opslag en logistiek. Het kan tegelijk water vasthouden, hittestress beperken, biodiversiteit versterken en een aangenamere omgeving creëren voor medewerkers en omwonenden.
Meer over Duurzaam Bouwen
- Bouw & Wonen Partners:
