Wat zit er op je werkbroek?
Het meeste is gewoon bouwvuil: zand, modder, verf en zweet. Dat gaat er in de wasmachine prima uit.Fijn stof is een ander verhaal. Kwartsstof komt vrij als je beton, baksteen, kalkzandsteen of tegels zaagt, boort of slijpt. Je ziet het nauwelijks, maar het dringt diep in de longen. Kwartsstof is kankerverwekkend en geldt na asbest als een van de grootste gezondheidsrisico's in de bouw. Ook houtstof en glas- en steenwol blijven op je kleding zitten. Bij sloop of renovatie kom je soms asbest of teerproducten tegen.
Hoeveel stof je meeneemt, hangt af van de klus. Een middag schilderen is iets anders dan een dag slijpen in beton. Hoe langer je werkt en hoe dichter je bij de bron staat, hoe meer er op je kleding blijft zitten.
Zo reist stof mee naar huis
Het stof blijft niet op de bouwplaats. Het zit in je kleren en schoenen, gaat mee in de auto en komt via de wasmachine in huis.Bij asbest en lood is vastgelegd dat gezinsleden ziek werden van stof dat via werkkleding mee naar huis kwam. Ook isolatiemateriaal kan dat doen: gezinsleden kregen een geïrriteerde huid nadat hun kleding samen met de werkkleding van een isolatiemonteur was gewassen. Bij kwartsstof is minder onderzocht. Neem bij werkkleding thuis wassen daarom een voorzorg die weinig moeite kost.
Let ook op het uitkleden. Daarbij komt veel stof vrij. Doe een stofmasker dus pas af nadat je vuile kleding uit is.
Werkkleding thuis wassen: wanneer wel en wanneer niet
Wat er op de kleding zit, bepaalt de aanpak. De tabel is een vereenvoudiging, want de risico-inventarisatie van je werkgever blijft leidend.| Wat zit er op de kleding | Voorbeelden | Thuis wassen? |
|---|---|---|
| Gewoon bouwvuil | Zand, modder, verfspatten, zweet | Ja, volgens het waslabel |
| Fijn stof en vezels | Kwartsstof, houtstof, glas- en steenwol | Liever niet. Kleed je om op het werk, berg de kleding apart op en was haar los van de rest |
| Gevaarlijke stoffen | Asbest, kankerverwekkende stoffen, teer | Nee. Dit hoort bij een gespecialiseerde partij |
In Nederland moet je werkgever kleding en beschermingsmiddelen gratis verstrekken als je ze nodig hebt voor veilig werk. Bij kankerverwekkende stoffen zoals kwartsstof schrijft het Arbobesluit een volgorde voor: eerst het risico wegnemen, dan collectieve maatregelen en pas daarna beschermingsmiddelen, waaronder speciale werkkleding. Ben je zzp'er, dan regel je dit zelf. Wie de kosten van werkkleding draagt, lees je in ons artikel over werkkleding voor in de bouw. In België gelden eigen regels, die je preventieadviseur kent.
Niet elke vervuiling gaat met dezelfde was weg
Stof, olie en teer vragen om een andere aanpak dan zweet en modder. Je wasmachine thuis heeft een paar programma's voor alles wat je erin stopt. Een wasserij kiest per kledingstuk.De Kim, een familiebedrijf uit Budel-Schoot dat al ruim zestig jaar met bedrijfskleding en textielverzorging werkt, kijkt daarvoor naar het materiaal, het gebruik en de vervuiling. Daarna volgt de methode. Bij Wet Wash gaat de kledinga met afgestemde programma's door het water. Dry Clean werkt zonder water en past bij kleding die een standaard wasbeurt niet verdraagt. De kwaliteit wordt voor en na elke wasbeurt gecontroleerd.
Zo pak je het thuis slim aan
Past werkkleding thuis wassen bij jouw klus, dan houd je het stof zo buiten de woonkamer:- Kleed je om op het werk en neem schone kleding en schoenen mee naar huis.
- Stop stoffige kleding in een afsluitbare tas, los van gereedschap en straatkleding.
- Blaas stof er niet af met perslucht, want dat jaagt het stof juist op. Zuig liever met een stofzuiger met HEPA-filter.
- Was kleding met kwartsstof na elke werkdag los van de rest van de was.
- Volg het waslabel. Voor de meeste werkkleding is 30 tot 40 graden genoeg, en te heet wassen maakt reflecterende delen dof. Kies vloeibaar wasmiddel en laat de wasverzachter weg.
Welke kleding bij welke klus past, lees je in ons artikel over veilige kleding tijdens verbouwingswerkzaamheden.
Wanneer is werkkleding aan vervanging toe?
Schoon is niet genoeg. Versleten kleding beschermt minder. Let op gescheurde naden, kapotte ritsen en verbleekte reflecterende strepen.Dat betekent niet altijd dat je meteen nieuwe kleding nodig hebt. De Kim ziet slijtage bij bedrijfskleding als iets wat erbij hoort en laat kleding waar het kan eerst repareren, zodat ze langer meegaat. Voor teams houdt het bedrijf met een kledingmanagementsysteem per medewerker bij welke kleding in gebruik is en in welke staat ze verkeert. Zo draagt niemand kleding te lang en wordt ze ook niet te vroeg vervangen.
Liever uit handen geven?
Wil je werkkleding thuis wassen liever vermijden, omdat je team dagelijks met stof werkt of omdat het om veel kleding gaat, dan kun je het wassen uit handen geven. Een wasserij kan de kleding op het bedrijf ophalen en na het reinigen terugbrengen. Het stof komt dan niet in je auto of wasmachine terecht.Bij De Kim kan dat met kleding die je al hebt, maar je kunt ook nieuwe kleding kopen, huren of leasen. Het bedrijf werkt in de Brainportregio en Midden- en Zuid-Limburg, tot aan Chemelot en Maastricht. Meer over bedrijfskleding laten wassen lees je op de site van De Kim.
Gaat het om asbest, of twijfel je hoe een wasserij met kwartsstof omgaat? Vraag dan vooraf of ze zulke kleding aannemen en hoe ze die aanpakken. Twijfel je of werkkleding thuis wassen bij jouw situatie past, bekijk dan de risico-inventarisatie van je werkgever of vraag het je preventieadviseur.
