VS gunnen helft van werk in Irak aan buitenland

WASHINGTON - De Amerikaanse regering verwacht dat buitenlandse onderaannemers ongeveer de helft van de Amerikaanse opdrachten voor de wederopbouw van Irak in de wacht zullen slepen. Dat heeft Andrew Natsios, de coördinator van de Amerikaanse hulpinspanningen, gezegd tegen buitenlandse journalisten.

USAID, het Amerikaanse 'agentschap' voor buitenlandse hulp, heeft eerder deze week $ 2,4 mrd van het Witte Huis toegewezen gekregen voor humanitaire hulpverlening en opbouw van Irak in de rest van het lopende begrotingsjaar. Natsios, die nog met de bedragen mag schuiven, verwacht dat circa $ 1,9 mrd zal worden besteed aan wederopbouw en circa een half miljard voor hulpverlening, onder meer via de VN.

Tot consternatie van onder meer Europese regeringen en bedrijven zijn de eerste druppels van de contractenregen deze week neergedaald op Amerikaanse bedrijven. EU-commissaris Chris Patten noemde dit onhandig gezien de noodzaak om in een later stadium internationale fondsen te mobiliseren voor de opbouw van Irak. De VN schatten dat de wederopbouw de komende drie jaar $ 30 mrd zal kosten.

De Amerikaanse onderminister van buitenlandse zaken, Alan Larson, verdedigde gisteren de toekenning van de eerste contracten voor de heropbouw van Irak aan Amerikaanse bedrijven. 'Wat we gedaan hebben, was eerlijk en getuigde van verantwoordelijkheidszin', zei Larson donderdag in Brussel na overleg over Irak. 'De VS zijn niet uit op het leeuwendeel van deze contracten. Het ging om snelheid en niet om wie er wat aan zou verdienen.'

Volgens Natsios moest hij gezien de vertrouwelijke aard van de opdrachten en de korte voorbereidingstijd, gedeeltelijk in een periode waarin de VS nog niet tot oorlog hadden besloten, wel een beroep doen op bedrijven die inzage mogen hebben in militaire documenten. Hij heeft zijn bevoegdheid om 'in het belang van de nationale veiligheid' af te wijken van de plicht om alleen Amerikaanse bedrijven in te schakelen echter ingeroepen. Uit vooroverleg met Amerikaanse hoofdaannemers zou blijken dat deze bedrijven fysiek niet in staat zijn meer dan de helft van het werk zelf uit te voeren.

Volgens Natsios staat het andere landen vrij zelf geld vrij te steken in herstelwerk in Irak. 'Ik zou een beroep willen doen op Europa om eveneens ruimte te maken voor Amerikaanse onderaannemers.'

Maandag sleepte de firma Stevedoring of America een contract van $ 4,8 mln in de wacht voor de wederopbouw van de haven van Umm Qasr in het zuiden van Irak. Een contract van $ 7,1 mln voor logistieke hulp ging naar de Amerikaanse firma International Resources. Grote aannemers als Halliburton en Bechtel zitten op het vinkentouw voor het herstel van de Iraakse infrastructuur.

Het Amerikaanse leger kende begin deze week het contract voor het doven van de brandende oliebronnen en het herstel van de olie-infrastructuur toe aan Kellogg , Brown and Root, een dochter van Halliburton. Dit bedrijf werd tot 2000 geleid door Dick Cheney, de huidige vice-president. Halliburton was een van de grootste sponsors van de verkiezingscampagne van de Amerikaanse president, George W. Bush.