Algemeen

NL: Grote steden slaan alarm over leefbaarheid

De leefbaarheid van de vier grote steden (G4) in Nederland staat op het spel. De betrokken gemeenten waarschuwen dat meer inspanning dringend nodig is om het tij te keren.

De vier grote steden roepen het kabinet op de bezuinigingen op het Investeringsbudget voor Stedelijke Vernieuwing (ISV) terug te draaien. Bovendien zou het Rijksbeleid meer moeten worden geconcentreerd op deze grote vier, omdat daar de problemen het ernstigst zijn.

De opgave in Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht is gigantisch, schetsen ze. Op alle fronten is een uiterste inspanning noodzakelijk. De zorgen zijn op een rijtje gezet in een ‘G4-manifest’ dat gisteren werd aanboden aan de voorzitter van de vaste kamercommissie voor VROM, S. Buijs.
De stadsbesturen willen met het Rijk concrete afspraken maken over de vernieuwing van herstructureringswijken. Dat vergt in hun ogen tevens het vlottrekken van de stagnerende woningbouw. Afspraken worden verlangd over een jaarlijkse uitbreiding tot 2010 met in totaal zesduizend huizen. Dit als het saldo van nieuw gebouwde en onttrokken woningen.
Gewaarschuwd wordt dat de problemen in de herstructureringswijken van de grote steden een investering vergen die de draagkracht van de gemeenten ver te boven gaat. Er wordt ook een actievere rol verlangd van corporaties en randgemeenten. “Wij roepen het kabinet op nu snel knopen door te hakken om het instrument van verevening te verbeteren”, luidt de boodschap om armlastige grootstedelijke corporaties aan middelen te helpen.
De regio kan een rol vervullen bij het terugdringen van de uittocht van mensen met hogere inkomens naar de randgemeenten. Een rol voor de ommelanden in de stedelijke vernieuwing wordt daarom nadrukkelijk gekoppeld aan de eis dat randgemeenten ook lagere inkomensgroepen huisvesten. De regie moet in elk geval bij de steden blijven liggen en het tempo van de vernieuwing mag niet lijden onder een regionalisering, onderstrepen de G4.

Problemen
In het manifest wordt de gecompliceerde situatie in de grote steden geschetst. Eenderde van alle mensen met een bijstandsuitkering en de helft van alle problematische drugsgebruikers wonen er. Het woningbestand telt een overmaat aan huizen met een lage huur.
Hoewel bij elkaar ‘slechts’ 12 procent van de Nederlandse bevolking er woont, huisvesten deze steden bijna de helft van alle allochtonen. Een kwart van de nieuwkomers vestigt zich er nog altijd.
Problemen zijn er te over in het onderwijs – 60 procent van de leerlingen heeft een achterstand – en op het gebied van veiligheid. Het werkloosheidspercentage is er bovendien nog altijd twee keer zo hoog als het landelijk gemiddelde. “Tegelijk zijn de maatschappelijke kansen in de grote steden groot”, weten ze. “De G4 vormen nog steeds de economische motor van het land en bepalen mede daardoor een belangrijk deel van de nationale werkgelegenheid.”