Architectuur

Lange ‘stam’ houdt constructie stabiel

Twee betonwanden met een lengte van 74 meter dragen het multifunctionele gemeenschapsgebouw dat in hartje Goor (gemeente Hof van Twente) verrijst. Deze ‘stam’ ligt in de gehele lengterichting van het gebouw en verleent het zijn totale stabiliteit.

Constructeur JVZ Ingenieurs uit Nijmegen spreekt van een voor Nederlandse begrippen onorthodoxe constructie: twee doorgaande wanden die het gemeenschapshuis in Goor stabiliteit verlenen. “Het was een bewerkelijk gebouw met allerlei constructieve uitdagingen.”

In het gemeenschapsgebouw bij het cultureel centrum De Reggehof wordt het stadhuis, bibliotheek, politiebureau en enkele honderden vierkante meters commerciële ruimte ondergebracht. Het totale vloeroppervlak bedraagt bijna 11.000 vierkante meter. De nieuwbouw acht de gemeente noodzakelijk, omdat het huidige stadhuis niet meer voldoet voor zes Twentse gemeenten die de Hof van Twente vormen. Een semi-permanente huisvesting voor de ambtenaren wordt afgebroken. De sloop- en bouwtijd kost 2,5 jaar.
Architect D. Josee van het bureau Kristinsson heeft een duurzaam en ruimtelijk ontwerp gemaakt met gebruik van natuurlijke materialen zoals beton, glas, staal en hout. Zo wordt gebruikgemaakt van een leidingensysteem in het beton voor de verwarming en koeling van het gebouw.
Voor een flexibele plattegrond staan er zo weinig mogelijk kolommen. Om toch het totale gebouw de gewenste stabiliteit te geven bedachten Josee en JVZ Ingenieurs, die van meet af aan in het bouwteam zat, een corridor met aan weerszijden twee betonwanden die tot aan het dak reiken. Aan de wanden van 200 millimeter dikte hangen de verdiepingsvloeren (breedplaatvloeren). “Meestal ontwerpt de architect een aantal kernen in een gebouw die de constructie stabiel moeten maken”, zegt projectleider ir. M. Tijdhof van JVZ Ingenieurs. “Een oplossing als deze zien we niet veel in Nederland”. Voor de dwarskrachtverdeling staan er her en der dwarswanden in de corridor. Verder moet de wapening voor de samenhang en stijfheid zorgen. In de ‘stam’ zijn de technische ruimten en enkele stilteplekken geconcentreerd.

Ruimtelijkheid
De ruimtelijkheid komt terug in de paddestoelenconstructie die de ronde gevelwand van een losstaand bouwvolume op de begane grond draagt. Passanten kunnen onder de constructie doorlopen. Het bouwvolume steekt een meter boven het dak uit. Rondom dit ‘dakeiland’ liggen glaspanelen die via stalen liggers verbonden zijn met houten kolommen die de ovale dakluifel binnen ondersteunen. De architect heeft aan de boven- en voorkant een knik in de kolommen aangebracht zodat het potloden lijken. Met een stalen schoen en een pen- of kogelverbinding wordt de belasting opgevangen.
De etagevloer in de bibliotheek valt op door haar vides. Ook hier heeft de architect gekozen voor weinig kolommen. “Een geavanceerd rekenprogramma heeft de vloer in vlakken verdeeld. Zo konden we het krachtenverloop in de vloer zien, waarmee we de hoeveelheid wapening, betondikte en vervormingen in de vloer konden bepalen”, meent Tijdhof.