Duurzaam Bouwen

LED-lampjes voor Martinitoren in Doesburg

De schijnwerpers rond de Martinitoren in Doesburg zijn gisteren vervangen voor armaturen met LED-verlichting. De Doesburgse toren beleeft daarmee een Europese primeur. Niet eerder werden ledlampjes toegepast voor buitenverlichting van een gebouw. Met de verlichting door de energiebesparende en milieuvriendelijke lampjes, kan de Martinitoren minstens twintig jaar vooruit. De aanpassing gebeurt op initiatief van het Duivense bedrijf LED's Vario, dat de gemeente benaderde.

Dennis Hoefnagel van LED's Vario is uitgelaten. "We zijn de eerste in Europa die met ledlampjes een schijnwerpereffect creëert", zegt hij. De schijnwerpers van de Doesburgse Martinitoren werden gisteren vervangen door ledverlichting: energiebesparende én milieuvriendelijke lampen.

Dat de Martinitoren in Doesburg de eer heeft op deze nieuwe manier te worden verlicht is geen toeval. Dennis Hoefnagel is woonachtig in Doesburg en benaderde de gemeente met het idee de kerktoren te gebruiken voor het experiment. "Het had eigenlijk al veel eerder moeten gebeuren", vindt Frans Hofman, Doesburgse wethouder van ruimtelijke ordening. "Hoefnagel zocht een demonstratieobject voor de ledverlichting en we stonden er direct heel positief tegenover."

LED's Vario kwam een jaar geleden met het idee ledlampjes te combineren tot een dusdanig sterke lichtbundel, dat het schijnwerpers zou kunnen vervangen. Critici hielden deze toepassing echter voor onmogelijk. Hoefnagel: "Ze verklaarden ons voor gek omdat ze ervan overtuigd waren dat het niet zou kunnen. 'Het wordt een fiasco', zeiden ze. Wij bewijzen ze nu het tegendeel."

Tot woensdag werd de kerktoren vanaf zeven dertien meter hoge palen in de binnenstad verlicht door een schijnwerper. De armaturen met ledverlichting verlichten zó efficiënt, dat ze maar op vier van de zeven palen worden aangebracht. "Elke armatuur is bestemd voor een bepaalde positie. De lampjes zijn namelijk afgesteld op de afstand van de kerktoren", zegt Hoefnagel. Door die precieze afstelling zal de toren beter worden verlicht dan vroeger. "Met de schijnwerpers was het zo dat de toren vanuit de richting Dieren beter te zien was dan van Doetinchemse kant. Nu wordt het van beide kanten even goed verlicht."

Een armatuur, die per stuk ongeveer tienduizend euro kost, bestaat uit vier lichtbakken met elk 144 ledlampjes. De lampjes in elke lichtbak zijn óf helder wit óf amber gekleurd. Hoefnagel: "Bij ledverlichting moeten de verschillende kleuren op elkaar worden afgestemd om de juiste kleur licht te krijgen en om de afstand tot de kerktoren te overbruggen."

De ontwikkeling van de ledlamp heeft lang geduurd, maar Hoefnagel is overtuigd van toenemend gebruik: "De kerktoren kan hiermee twintig jaar vooruit." Ook vandalen zullen er niet in slagen om de lampen kapot te krijgen. Elke lichtbak is met een speciale glasplaat beschermd tegen vernieling. "We hebben er een medewerker op losgelaten met een grote hamer, en hij kreeg hem niet kapot."