Verwarming & Sanitair

Hoe kies je de juiste warmtepomp?

Hoe kies je de juiste warmtepomp?
Wie een warmtepomp vergelijkt, kijkt meestal naar vermogen, rendement, geluid en prijs. Sinds 2026 hoort daar nog een technisch onderwerp bij: het koudemiddel. Dat middel circuleert door het systeem en maakt het mogelijk om warmte uit de buitenlucht, bodem of het grondwater naar een bruikbare temperatuur te brengen. Nieuwe subsidieregels en Europese milieueisen zorgen ervoor dat de keuze van het koudemiddel steeds relevanter wordt voor woningeigenaren.

Waarom verandert er iets in 2026?

De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland heeft de voorwaarden voor de ISDE-subsidie aangepast. Sinds 2026 krijgen bepaalde split-lucht-waterwarmtepompen geen subsidie meer wanneer ze minder dan drie kilogram koudemiddel bevatten en een Global Warming Potential, kortweg GWP, van meer dan 750 hebben. De wijziging volgt uit Europese regels die de uitstoot van sterke broeikasgassen moeten beperken.

Voor consumenten klinkt GWP misschien abstract. Het cijfer geeft aan hoeveel een koudemiddel kan bijdragen aan de opwarming van de aarde wanneer het ontsnapt. Het koudemiddel zit normaal gesproken in een gesloten circuit, maar lekkage tijdens gebruik, onderhoud of verwerking aan het einde van de levensduur is nooit volledig uit te sluiten.

Natuurlijk koudemiddel wint terrein

Veel systemen gebruiken synthetische koudemiddelen. Nieuwe warmtepompen maken steeds vaker gebruik van natuurlijke alternatieven, zoals propaan, ook bekend als R290. Volgens Milieu Centraal hebben natuurlijke koudemiddelen een veel lager broeikaseffect dan veel synthetische varianten. Daardoor krijgt naast de energiezuinigheid van het apparaat ook de totale milieu-impact een belangrijkere plaats in de vergelijking.

Dat betekent niet dat ieder systeem met een synthetisch koudemiddel direct een slechte keuze is. De geschiktheid hangt nog altijd af van de woning, het afgiftesysteem en het benodigde vermogen. Wel is het verstandig om bij nieuwe offertes expliciet te vragen welk koudemiddel wordt gebruikt, wat de GWP-waarde is en of het model op de actuele meldcodelijst van RVO staat.

Kijk verder dan alleen het energielabel

Een hoog energielabel zegt vooral iets over de efficiëntie tijdens het gebruik. Het vertelt niet automatisch welk koudemiddel aanwezig is, hoeveel geluid de buitenunit maakt of hoe goed het systeem bij de woning past. Een installatie met te veel vermogen kan onnodig vaak schakelen, terwijl een te kleine installatie op koude dagen tekort kan komen. Ook isolatie, radiatoren, vloerverwarming en warmwatergebruik bepalen welk systeem logisch is.

Op Stemper.nl wordt daarom benadrukt dat de woning als geheel moet worden bekeken. Dat sluit aan bij een bredere ontwikkeling in de installatiesector: niet alleen het product, maar vooral de combinatie van techniek, woning en bewonersgedrag bepaalt het uiteindelijke resultaat.

Vijf vragen voor een toekomstbestendige keuze

Wie zich oriënteert op warmtepompen kan een installateur minimaal de volgende vragen stellen:
  1. Welk koudemiddel gebruikt het systeem?
  2. Wat is de GWP-waarde daarvan?
  3. Komt het model in aanmerking voor ISDE-subsidie?
  4. Is het vermogen berekend op basis van de woning?
  5. Welke eisen gelden voor plaatsing, veiligheid en onderhoud?

Bij propaan speelt bijvoorbeeld mee dat het brandbaar is. Een deskundige plaatsing en correct onderhoud zijn daarom belangrijk. Dit is geen reden om het koudemiddel te vermijden, maar wel om de installatie zorgvuldig te laten ontwerpen en uitvoeren. Voor subsidie moet de warmtepomp bovendien door een installatiebedrijf worden geplaatst.

Van technische voetnoot naar beslispunt

De aandacht voor koudemiddelen laat zien hoe snel de warmtepompmarkt verandert. Rendement en gasbesparing blijven belangrijk, maar ook materiaalgebruik, klimaatimpact en toekomstige regelgeving tellen mee. Voor woningeigenaren is de belangrijkste les helder: vergelijk niet alleen de aanschafprijs. Vraag ook wat er ín de installatie zit en of de gekozen oplossing over tien of vijftien jaar nog steeds logisch is.