Consumentgericht bouwen noodzakelijk voor innovatie

Niet de aanscherping van regels en procedures, zoals voorgestaan in parlementaire discussies, zal leiden tot innovatie of prijsverlaging in de bouw. De overheid zou productdifferentiatie en projectoverstijgende vormen van samenwerking moeten stimuleren.

De bouw kan hierbij leren van het ‘platformdenken’ uit de industrie. Consumentgericht bouwen biedt daarbij aanknopingspunten voor innovatieve concepten. Dat stelt prof. Joop Halman in zijn oratie over het innovatievermogen van de bouwsector.
Auto-industrie
De auto-industrie is volgens hem een goed voorbeeld van de platformbenadering. Een Volkswagen, Audi of Skoda kan hetzelfde platform of productfamilie als uitgangspunt hebben, maar toch resulteren in typen voor heel verschillende marktsegmenten. Het biedt bijvoorbeeld de mogelijkheid om nieuwe technologie in het dure segment te introduceren en vervolgens te laten 'neerdalen' in de goedkopere segmenten. Snelheid, kosten en kwaliteit zijn grote voordelen van de platformbenadering.

Variaties
Als analogieën in de bouw noemt Halman het 'Open Bouwen' en het consumentgericht bouwen. Dat is iets anders dan het 'particulier opdrachtgeverschap', dat wel als het 'wilde wonen' is aangemerkt. Deze grotere mate van vrijheid voor particulieren leidt wel tot variatie, maar niet tot innovatie, aldus Halman. Het zijn meestal variaties van bekende, vaak zelfs zeer traditionele concepten. Consumentgericht bouwen kent gradaties in de keuzevrijheid voor de opdrachtgever. Wel is het succes afhankelijk van de keuze van de producent voor innovatieve toeleveranciers, en het optimaal benutten van deze keuze als concurrentiestrategie.

Pro-actieve benadering
De bouw staat niet bepaald bekend als een erg innovatieve sector. Niet terecht, volgens Halman. In zowel bouwobjecten als in processen en organisatie zijn vergaande innovaties doorgevoerd en productdifferentiatie en projectoverstijgende samenwerking bieden kansen om dit nog te versterken. Een pro-actieve benadering is daarin noodzakelijk om te overleven. Halman zou daarom ook graag komen tot een ‘Innovatiemonitor voor de bouw’, waarin hij een initiërende rol ziet weggelegd voor de afdeling Bouwprocesmanagement van de Universiteit Twente.