Bouwvakker wordt schaars, sector vergrijst in rap tempo

De bouw van wegen en huizen komt ernstig in gevaar. De bouw vergrijst nog sneller dan gedacht en over vier jaar is een op de drie bouwvakkers al ouder dan 55 jaar. Ze kunnen door hun leeftijd en versleten lijf niet in het huidige tempo doorjakkeren.

Het Nederlandse kennisinstituut Arbouw, opgericht door werkgevers en werknemers, keurt jaarlijks circa 45.000 bouwlieden. De laatste tijd wordt een alarmerende trend waarneembaar. Door het huidige pensioenbeleid, dat langer doorwerken vereist, kunnen minder oude bouwvakkers uitstromen, zo blijkt uit nieuwe cijfers.

De bouw vergrijst sneller dan andere sectoren. Geschat wordt dat in 2010 al 32 procent van de bouwvakkers 55-plus is. Uit onderzoek van Arbouw blijkt dat op dit

moment bijna een op de acht bouwvakkers voor korte of langere tijd dreigt uit te vallen. "Bouwbedrijven, overheid en de bouwvakkers zelf moeten drastisch ingrijpen om te garanderen dat de komende jaren voldoende gezonde bouwvakkers overblijven om te voldoen aan de grote bouwopdracht in ons land" , zegt directeur Cees van Vliet van Arbouw.

"De Nederlandse overheid kan als een van de grootste opdrachtgevers bijvoorbeeld de bizarre productienormen terugschroeven. Door politiek gedoe kan de start van een bouwproject in het oosten van het land pas maanden later beginnen, maar de opleverdatum blijft wel gelijk", verduidelijkt hij.

Polen
Wie zijn hoop gevestigd heeft op de jeugd of bijvoorbeeld op de Polen, komt volgens Van Vliet bedrogen uit. " Jongeren vinden het vak niet aantrekkelijk genoeg vanwege de fysieke arbeid. Reden temeer om meer te mechaniseren. En de Polen vergrijzen zelf ook en kampen met gestegen bouwaanvragen."

Volgens Arbouw moet de bouwsector zelf stevig werk gaan maken van betere productiemethoden en meer gebruikmaken van mechanisering. Een speciaal loopbaantraject Bouwnijverheid dat nu al gaande is, probeert het tij te keren door om- en bijscholing van vaklui. Desondanks dreigt de arbeidsongeschiktheid volgens Arbouw de komende jaren snel te stijgen. Werkgevers moeten meer druk uitoefenen op de eigen werknemers om het werk beter over de dag te verspreiden. Nu willen bouwvakkers nog wel eens pauzes overslaan, om voor de files naar huis te kunnen.

Ook van de bouwvakkers zelf wordt een extra inspanning gevraagd. Arbouw doet naast medische keuringen ook leefstijlonderzoek onder de bouwvakkers. "Na onderzoek worden werknemers die risico lopen geadviseerd gezonder te leven." Ruim een derde beweegt te weinig en acht op de tien bouwvakkers voldoen niet aan de fitheidnorm.