Met stijgende energieprijzen, duidelijkere beleidskeuzes en een beter geïnformeerd publiek debat verschuift de markt zichtbaar. Waar de voorbije jaren vooral aarzelend werd geïnvesteerd, liggen de kaarten nu anders. 2026 heeft volgens de sector alle kenmerken van een kanteljaar waarin warmtepompen definitief kunnen doorbreken en fossielvrije verwarming een realistisch alternatief wordt voor een brede groep gezinnen.
Herstel in 2025, maar nog te vaak gekozen voor het verleden
In 2025 nam de verkoop van verwarmingssystemen opnieuw toe, maar dat herstel werd vooral gedragen door ketels. De verkoop daarvan steeg met ongeveer 8%. Vooral stookololieketels kenden een opvallende heropleving. In sommige regio's, vooral in Wallonië, werden er bijna 25% meer geplaatst. Veel gezinnen grepen het moment aan om nog snel een klassieke ketel te installeren, vaak uit onzekerheid over toekomstige regels of uit vrees voor hogere kosten later.Volgens Climafed is die reflex begrijpelijk, maar tegelijk problematisch. Een nieuwe fossiele ketel blijft doorgaans 15 tot 20 jaar in gebruik. Wie vandaag voor zo'n systeem kiest, legt zijn energieverbruik en factuur voor lange tijd vast en maakt de overstap naar duurzamere verwarming later moeilijker én duurder.
Ook warmtepompen deden het in 2025 beter dan het jaar voordien, met een groei van ongeveer 13%. Die vooruitgang blijft echter beperkt in vergelijking met wat nodig is om de klimaatdoelstellingen te halen. Wel verandert de technologie zichtbaar. Steeds meer gezinnen en bouwers kiezen voor monobloc-warmtepompen, een eenvoudiger systeem dat werkt met propaan, een milieuvriendelijk koelmiddel. Dat toont volgens Climafed aan dat de sector technisch klaarstaat voor een versnelling.
Toch blijft het aandeel warmtepompen tegenover fossiele ketels achter. Na een tijdelijke piek in 2024 zakte dat aandeel in 2025 opnieuw terug. Dat is volgens Climafed geen teken van wantrouwen bij de consument, maar vooral het gevolg van uitstelgedrag en onzekerheid over prijzen en regelgeving.
"2025 was het jaar waarin mensen opnieuw durfden investeren," zegt Johan De Cuyper, voorzitter van Climafed. "Maar te vaak werd daarbij nog gekozen voor oplossingen uit het verleden. Dat toont hoe belangrijk duidelijke en consequente signalen zijn."
Ook zonneboilers kenden een moeilijk jaar. De markt daalde met ongeveer 17% en de klassieke zonneboiler voor eengezinswoningen is bijna verdwenen. In appartementsgebouwen en collectieve projecten blijft zonthermie wel een interessante oplossing, bijvoorbeeld als aanvulling op grotere verwarmingssystemen.
Volgens Wim Persoons, vicevoorzitter van Climafed en voorzitter van de zonneboilersectorassociatie Belsolar, loopt het beleid hier achter. "Zonthermie is een bewezen en hernieuwbare technologie. Het is moeilijk uit te leggen dat ze niet onder hetzelfde gunstige btw-tarief valt als andere duurzame oplossingen. Als we echt werk willen maken van de energietransitie, moet zonthermie opnieuw volwaardig meetellen."
2026: waarom de kaarten echt anders liggen
Na jaren van wisselende en soms tegenstrijdige beleidskeuzes ziet Climafed vandaag een duidelijke kentering. Waar gezinnen vroeger het gevoel kregen dat ze eerst moesten investeren en daarna opnieuw werden afgeremd, staat de richting nu vast. Verwarmen met gas en stookolie wordt structureel duurder, terwijl elektrisch verwarmen stap voor stap goedkoper en aantrekkelijker wordt.Dat is geen buikgevoel, maar gebaseerd op cijfers. Recente studies van de federale overheid tonen aan dat het gebruik van warmtepompen binnen enkele jaren zelfs goedkoper kan worden dan het gebruik van gasketels, zelfs in minder goed geïsoleerde woningen. Door de invoering van de Europese koolstoftaks (ETS2), hogere accijnzen op gas en een verschuiving waarbij elektriciteit minder zwaar wordt belast, keert de kostenlogica zich om. Wat warmtepompen jarenlang financieel afremde, wordt nu net hun grootste troef.
Voor gezinnen betekent dit vooral meer zekerheid. De energiefactuur wordt voorspelbaarder, de afhankelijkheid van schommelende gasprijzen neemt af en investeringen krijgen eindelijk een logica op lange termijn. Voor wie vandaag bouwt of renoveert, ziet de rekensom er fundamenteel anders uit dan enkele jaren geleden.
Ook het beleid stuurt vandaag veel duidelijker richting duurzame verwarming. De btw-verlaging voor warmtepompen, het behoud van premies – in Vlaanderen zelfs voor alle inkomenscategorieën – en de expliciete keuze om warmtepompen te blijven ondersteunen, tonen dat de tijd van twijfelen voorbij is. Warmtepompen zijn niet langer een tijdelijke uitzondering, maar worden steeds meer de norm.
Op Vlaams niveau krijgt die omslag ook concreet vorm via een nauwere samenwerking tussen overheid en sector. In het kader van een sectorconvenant engageren producenten, installateurs en overheid zich om samen drempels weg te werken. Dat gaat onder meer over meer prijstransparantie, zodat gezinnen offertes beter kunnen vergelijken, extra opleiding en omscholing van installateurs, zodat kwaliteit en vertrouwen toenemen, en duidelijke, positieve communicatie die consumenten helpt om een geïnformeerde keuze te maken.
"Na jaren van aarzeling is het signaal nu helder," zegt Patrick O, verantwoordelijke Public Affairs bij Climafed. "Het beleid zegt niet langer 'misschien', maar 'dit is de richting'. Dat geeft gezinnen en bedrijven eindelijk het vertrouwen om vooruit te kijken."
Climafed benadrukt dat de sector haar verantwoordelijkheid hierin volledig opneemt. Door samen te werken met de overheid en zusterorganisaties wil de federatie ervoor zorgen dat de omslag niet alleen technisch mogelijk is, maar ook haalbaar en begrijpelijk voor gezinnen, zowel in nieuwbouw als bij renovaties en in appartementsgebouwen.
Wie vandaag kiest, bouwt aan morgen
Climafed wil daarom vooral een positieve boodschap meegeven aan gezinnen die vandaag voor een belangrijke keuze staan. Een verwarmingssysteem is een investering voor vele jaren, maar voor het eerst in lange tijd zijn alle puzzelstukken op hun plaats: duidelijke beleidskeuzes, steeds betaalbaardere technologie en een sector die klaarstaat om te begeleiden.Waar duurzame verwarming vroeger vaak als complex of onzeker werd ervaren, wordt ze vandaag steeds eenvoudiger, logischer en toekomstbestendig. Warmtepompen passen niet alleen binnen de klimaatdoelstellingen, ze sluiten ook steeds beter aan bij wat gezinnen zoeken: zekerheid, stabiliteit en controle over hun energiefactuur.
"De omstandigheden zijn fundamenteel veranderd," besluit Johan De Cuyper. "Overheden geven duidelijke richting, de technologie is volwassen en de markt is klaar. 2026 wordt het jaar waarin duurzame verwarming voor veel gezinnen geen sprong meer in het onbekende is, maar een vanzelfsprekende keuze. Wie vandaag vooruitkijkt, kan met vertrouwen bouwen aan een comfortabele en betaalbare toekomst."
