Nyfer: ‘Corporaties moeten Europees lenen’

Woningcorporaties moeten bij de Europese Investeringsbank geld lenen. Dat schrijft het onderzoeksbureau Nyfer in het rapport ‘Het zekere voor het onzekere’.

De investeringsbank van de Europese Unie financiert als een van Europa’s grootste geldschieters tegen lage rentes projecten, organisaties en bedrijven. Voor de bouw van sociale huisvesting zijn corporaties afhankelijk van goedkope financieringen.

Het goedkoopst lenen corporaties bij de Nederlandse staat. Maar die weg is volgens de onderzoekers van Nyfer sinds de jaren tachtig afgesloten.
Om toch tegen overheidstarief geld te lenen, kunnen corporaties bij de Europese overheid aankloppen. Sinds 1997 mag de Europese Investeringsbank (EIB) corporaties financieel ondersteunen met voordelige leningen.
Belangrijkste voorwaarde is dat het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) de leningen dekt, die corporaties afsluiten bij de EIB. Nu doet het fonds dat al voor leningen die ten behoeve van sociale woningbouw worden afgesloten.
Nyfer ziet ook nadelen aan de Europese financiering. Zo wordt niet meer dan de helft van de totaal benodigde financiering gedekt, omdat de bank vooral in het leven is geroepen om projecten op te starten of, als dat nodig is, aan te vullen.
Het financieel voordeel is daarentegen aantrekkelijk. Corporaties betalen de lage rente van een staatslening plus een kleine opslag.
Leningen bundelen in een poolsysteem werkt volgens Nyfer niet als een manier om financieringen tegen gunstige rentes los te krijgen. In 1999 werd hiervoor de Vereniging Wooninvesteringsfonds opgericht. Deze Wif ligt inmiddels zo goed als stil.
Het corporatiewereldje is klein, waardoor snel duidelijk wordt wie aan wie in de pool een lening verstrekt. Bemoeizucht van de rijke corporatie, die geen genoegen neemt met slechts een lage rentevergoeding en invloed wil hebben op de besteding van het geld, is het gevolg. De arme corporatie zit daar niet op de wachten.
Het voorstel van minister Kamp (VROM) maakt het uitlenen van geld door rijke corporaties volgens het rapport aantrekkelijker. Kamp wil dat corporaties naar eigen inzicht geld investeren in projecten van andere instellingen.
Maar de bewindsman staat onder druk van de Tweede Kamer. Eind vorig jaar gaf het parlement de corporaties tot juni dit jaar de tijd om het vermeende financiële overschot in de sector van 10 miljard euro te spreiden en in te zitten voor de herstructurering van slecht onderhouden wijken.
De volksvertegenwoordigers stellen met het ultimatum het voorstel van de VROM-Raad nog even uit. Om goedkope leningen te ronselen wil het adviescollege een investeringsbank oprichten waaraan alle corporaties verplicht moeten bijdragen. Het Centraal Fonds Volkshuisvesting, toezichthouder van de branche, zou de geldpot moeten gaan beheren.