Kortrijk gaat erfgoedbrigade oprichten

Het natuurlijk en cultureel erfgoed vormen een belangrijk onderdeel van de herkenbaarheid en beleefbaarheid van onze steden en gemeenten, van het cultureel landschap in Vlaanderen. Erfgoed is een niet-hernieuwbare grondstof: eens verloren, dan is het voor altijd verloren. We kunnen het niet meer vervangen, een kopie is het origineel niet meer.
En toch is het erfgoed een bedreigd gegeven.
Door verwaarlozing, door onbegrip, doordat men zich niet bewust is van de unieke waarden ervan.

Belangrijke historische documenten en archieven komen in de papiercontainers terecht. Voor musea interessante voorwerpen werd reeds op het voetpad aangetroffen wanneer het groot huisvuil langskomt. Oude boeken verdwijnen in de selectieve ophaling. Bouwonderdelen, inrichting en bemeubeling van leegstaande historische panden verdwijnt ongemerkt.
Onlangs werd nog geconstateerd dat een archief met 19de eeuwse muziekpartituren en muziekdrukken in een Kortrijks containerpark gedumpt werden

Vandaar dat het Platform Erfgoed Vlaanderen een oproep deed tot alle Vlaamse steden en gemeenten tot oprichting van Erfgoed Brigades - vrijwilligersgroepen die er toezicht op houden dat roerend en onroerend erfgoed niet langer “en stoemmelings” verdwijnt.

Deze vrijwilligers krijgen een gedegen (gratis) opleiding in het herkennen van erfgoed. Nadien houden ze in hun buurt een oogje in het zeil en waarschuwen wanneer al dan niet beschermde gebouwen gevaar lopen. Zij houden vrijwillig toezicht in kerken en openbare gebouwen die kunstschatten en ander erfgoed herbergen. Zij speuren op bouw- en graafwerken naar archeologische sporen en voorwerpen die onverwacht uit de bodem opduiken.
Zij controleren of er bij het groot huisvuil of de tweewekelijkse papierophaling geen waardevolle stukken liggen, en brengen die in veiligheid.
Zij sensibiliseren de bezoekers van de gemeentelijke containerparken, om niet zomaar eender wat weg te gooien - maar om eerst even na te denken of hun ‘afval’ (sic) geen erfgoedwaarde heeft, en de stukken liever af te staan voor het plaatselijk archief of museum.
In alle gevallen zorgen zij ervoor dat waardevol erfgoed niet zomaar verloren gaat, en in de best geschikte bewaarplaatsen terecht komt.

Dit is een initiatief dat reeds verschillende jaren in Groot-Brittannië bestaat, en dat er gecoördineerd wordt door de Britse Civic Societ Trust. In zowat alle Britse steden zijn dagelijks erfgoedvrijwilligers actief met het redden van documenten en objecten, die er de collecties van bibliotheken, archieven en musea verrijken. En dat hun acties succes hebben bleek onlangs nog, toen er in Londen een Gütenberg-bijbel uit een papierstapel tevoorschijn kwam. Een recent rapport (2006) schatte dat door deze vrijwilligers jaarlijks voor meer dan 1,6 miljoen pond aan erfgoed gered wordt.

Kortrijk is de eerste stad in Vlaanderen waar men in gaat op de oproep van het Platform Erfgoed Vlaanderen en zal vanaf april met een eigen Kortrijkse Erfgoed Brigade van start gaan.
Dit initiatief wordt ondersteund door de samenwerkende Kortrijkse Erfgoedverenigingen, en wordt volgende dinsdag gelanceerd.
De verschillende Kortrijkse erfgoedverenigingen, de Kortrijkse musea, het stads- en rijksarchief en zijn alvast verheugd dat dit initiatief in Kortrijk van start gaat, als eerste in het land. Op die manier zullen de Kortrijkse burgers voortaan actief betrokken worden bij het redden en veiligstellen van het Kortrijkse erfgoed.

Belangstellende vrijwilligers die aan dit project willen meewerken kunnen zich vanaf dinsdag e.k. aanmelden via de website www.erfgoed.be (doorklikken naar Kortrijk), per e-mail aan brigadekortrijk@erfgoed.be , telefonisch via: 0475/878018 (Peter Caesens)
Dinsdagmorgen ook van 11u tot 13u op 056/277515, namiddag 056/277442

Op dinsdag 1 april e.k. worden belangstellenden om 14u30 in het Kortrijkse Erfgoedhuis verwacht, waar ze zich eveneens als vrijwilligers kunnen aanmelden, waar alle informatie beschikbaar zal zijn en waar vertegenwoordigers van het het Platform Erfgoed Vlaanderen de nodige toelichtingen zullen verstrekken.