Energieprestatieregelgeving moet kinderziektes overwinnen

Wie bouwt of verbouwt in Vlaanderen moet rekening houden met strenge isolatie- en ventilatie-eisen. De nieuwe regeling moet het energieverbruik van die nieuwe of te renoveren gebouwen met gemiddeld 30 procent doen slinken, wat goed is voor het milieu, maar ook goedkopere energiefacturen oplevert voor de bewoners of gebruikers. Dat is althans het opzet van de regelgeving. Bouwunie, de bij Unizo aangesloten Unie van het KMO-bouwbedrijf, sluit zich volledig aan bij deze nobele doelstelling. Nu de EPB-regelgeving na een overgangsperiode van één jaar volledig in werking is getreden, vroeg Bouwunie aan haar leden-aannemers hoe deze regelgeving in de praktijk werkt. Daaruit blijkt dat de manier waarop de regelgeving haar nobele doel wil bereiken, bij aannemers op minder bijval kan rekenen. Bouwunie vraagt dat bouwers en architecten van in het begin voldoende nadenken en een beslissing nemen over de te nemen EPB-maatregelen. Ze kunnen dan ook de aannemer tijdig en volledig op de hoogte brengen. Bouwunie wijst op de noodzaak aan duidelijke en voldoende gedetailleerde lastenboeken én aan een betere sensibilisering van de (ver)bouwers. Deze zijn nu duidelijk onvoldoende op de hoogte van de meerwaarde van EPB en de terugverdientijd van de energieprestatiemaatregelen die ze nemen.

Enkel professionelen die met de energieprestatieregelgeving in aanraking komen, hebben de Bouwunie-enquête beantwoord. 28% van de respondenten is ruwbouwaannemer, 20% schrijnwerker, 25% installateur centrale verwarming en 27% is een algemene aannemer of een sleutel-op-de-deur bedrijf. In 73% van de gevallen werkt het bouwbedrijf hoofdzakelijk rechtstreeks voor klanten. 22% doet algemene aanneming of is een sleutel-op-de-deur bedrijf. 5% werkt in onderaanneming. 44% heeft al 1 tot 3 werven waarop de EPB-maatregelen van toepassing zijn. 16% heeft 3 tot 10 werven in uitvoering en 9% zelfs al meer dan 10 werven. De rest heeft nu nog geen “EPB-plichtige” werven.

EPB meenemen van bij de conceptie
In theorie is EPB enkel een zaak van bouwheer, architect en verslaggever. De overheid heeft gemeend dat “de aannemer enkel maar moet uitvoeren wat hem gevraagd wordt”. Die stelling gaat volgens Bouwunie slechts op onder de dubbele voorwaarde dat de aannemer én tijdig én volledig geïnformeerd wordt. Ten laatste bij het opmaken van de offerte moet de aannemer weten wat de bouwheer verwacht. Die realiteit is vandaag nog ver af. Bouwunie heeft nochtans van bij het ontstaan van de regelgeving herhaaldelijk gewezen op het belang van een tijdige en volledige informatiedoorstroming.

Uit de bevraging blijkt dat 71% van de aannemers meent dat in de ontwerpfase niet voldoende nagedacht wordt over de te nemen EPB-maatregelen. Hierdoor zijn aanpassingen en bijsturingen tijdens de uitvoering van de werken nodig. Maar liefst 3 op 4 aannemers krijgt de informatie over EPB té laat van de architect en/of bouwheer. Hierdoor kan hij geen offerte maken of moet hij een offerte maken onder voorbehoud van prijs.

Volgens Bouwunie moet de overheid ervoor zorgen dat de bouwpartners al heel vroeg in het bouwproces een akkoord bereiken over de EPB-maatregelen. Ten voordele van allen. Het vastleggen van een goed doordachte en uitgewerkte “EPB-planning” biedt volgens Bouwunie voordelen aan alle bouwparticipanten. De overheid wil het decreet wel aanpassen, maar gaat hierbij niet ver genoeg, aldus Bouwunie. In de decreetswijziging staat dat de aannemer de “gekende informatie” moet krijgen. Wat als deze gekende informatie te mager is ?

Nood aan duidelijke lastenboeken
6 op 10 aannemers geeft de lastenboeken inhoudelijk een onvoldoende. Ze zijn onvolledig of te weinig gedetailleerd om een correcte offerte te kunnen maken. De negatieve gevolgen zijn dan ook nooit ver te zoeken. Nu al ondervindt 43% technische uitvoeringsproblemen omdat de EPB-maatregelen niet of onvoldoende werden afgestemd of voorbereid. 71% van de aannemer wenst verdere opleiding en informatie. Bouwunie heeft voor de verschillende doelgroepen al verscheidene succesvolle info-rondes georganiseerd waaraan 1.500 bouwbedrijven deelnamen. Om ook de verdere praktische toepassing van de regelgeving bekend te maken, plant Bouwunie nieuwe info-sessies.

Sensibilisering van bouwheer is een noodzaak
Op het vlak van het sensibiliseren van bouwheren is er nog veel werk aan de winkel. Ook de aannemers hebben een rol te spelen in het bewustmakingsproces van de klanten. Bouwunie zal hen daartoe mobiliseren.
Uit de enquête blijkt dat niet alleen te weinig bouwheren op de hoogte zijn - 69% van de aannemers zegt dat zijn klanten de regelgeving niet kennen. Wat even zeer verontrust, is dat bij 62% van de aannemers de klanten de meerkost van EPB negatief ervaren. Hieruit blijkt dat bouwheren de toegevoegde – financiële – waarde van de reglementering niet zien. Zij zijn dus ook niet spontaan bereid om meer te betalen voor de betere energieprestaties van hun gebouw. Allicht omdat zij geen zicht hebben op de opbrengst van hun investeringen. Bouwunie vraagt daarom een dringende aanpassing van de software die het energieprestatiepeil (E-peil) berekent. Deze software kan vandaag boetes berekenen, maar moet ook terugverdientijden kunnen berekenen, aldus Bouwunie. Op die manier zal een bouwheer onmiddellijk de meerwaarde van EPB inzien.